Burza a jazda na rowerze – bezpieczeństwo podczas burzy

Podstawą bezpieczeństwa jest świadomość, jakie miejsca i zachowania przyciągają niebezpieczeństwo. Podczas burzy bezwzględnie unikaj pojedynczych drzew i wysokich masztów, które mogą po prostu przyciągać wyładowania elektryczne. Nie chowaj się przed deszczem pod wysokimi obiektami tego rodzaju. Unikaj też otwartych przestrzeni, takich jak pola, łąki i grzbiety wzniesień podczas burzy w górach. Sprawiają, że to Ty stajesz się najwyższym punktem w okolicy, co drastycznie zwiększa ryzyko bezpośredniego trafienia pioruna.

Choć chowanie się pod mostem jest dobrym pomysłem, to jednak unikaj metalowych konstrukcji. Nie dotykaj ich i nie przebywaj w pobliżu metalowych płotów, barier energochłonnych czy wiat, które mogą przewodzić ładunek elektryczny na dużą odległość. Ostrożność zachowaj też przy wielkich kałużach i podmokłych terenach, bo woda jest doskonałym przewodnikiem prądu. Piorun, który uderzy w ziemię kilkadziesiąt metrów dalej, może przemieścić się po mokrej nawierzchni prosto do Ciebie. Z tego samego powodu unikaj dużych zbiorników wodnych, koło których miałbyś jechać.

Jeśli widzisz, że front burzowy, często w formie wału szkwałowego, zbliża się błyskawicznie i nie zdążysz dojechać do bezpiecznego budynku, nadal możesz poszukać bezpieczniejszych warunków przetrwania załamania pogody. Pamiętaj, że intensywny deszcz, grzmoty i tego rodzaju warunki pogodowe, często z silnym wiatrem, są niebezpieczne również z uwagi na ograniczoną widoczność i panowanie nad rowerem, w tym jego hamulcami. Oto instrukcja, której warto przestrzegać:

1. Rower, wykonany głównie z metalu lub karbonu, może ułatwić przepływ prądu, dlatego zrezygnuj z dalszej jazdy rowerem podczas burzy.
   
2. Połóż rower na ziemi i odejdź od niego na odległość co najmniej 3-5 metrów. Nie traktuj go jako osłony przed opadami, bo i tak niewiele pomoże, a przewodzi prąd, dlatego może zwiększać ryzyko porażenia.
   
3. Znajdź obniżenie terenu, na przykład poszukaj rowu (o ile nie płynie w nim woda) lub zagłębienia.
   
4. Jeśli nie masz gdzie się schować, przyjmij pozycję kuczną, stawiając stopy bardzo blisko siebie. Nie kładź się płasko na ziemi, bo kontakt z podłożem powinien być jak najmniejszy, aby zminimalizować ryzyko porażenia napięciem krokowym.
   
5. Pamiętaj, że gęsty las jest bezpieczniejszy niż polana – unikaj otwartych przestrzeni. Jeśli jesteś w lesie, schowaj się w gęstwinie niskich drzew. Unikaj skraju lasu.

Zawsze najlepszym rozwiązaniem jest śledzenie prognoz pogody na dany dzień. Jeśli masz akurat przystanek podczas jazdy, sprawdź prognozę pogody i stronę Rządowego Centrum Bezpieczeństwa, które monitoruje sytuację burzową. Możesz też śledzić monitory burz lub mieć nawigację rowerową, która odbiera ostrzeżenia. Jeśli na to za późno i widzisz zmianę w warunkach atmosferycznych, opieraj się na faktycznej wiedzy. Zrozumienie fizyki burzy pozwala na chłodną ocenę sytuacji i podjęcie racjonalnych decyzji na podstawie prostych obliczeń, a co za tym idzie, bezpieczne przetrwanie burzy na rowerze.

Dźwięk rozchodzi się znacznie wolniej niż światło. Możesz łatwo obliczyć, jak daleko od Ciebie uderzył piorun, licząc sekundy między błyskiem a grzmotem. Prędkość dźwięku to około 340 metrów na sekundę. Jeśli czasu od błysku do grzmotu to 3 sekundy, burza znajduje się w odległości około 1 kilometra. To oznacza, że jeśli od błysku do grzmotu minęło 9 sekund, musisz podzielić tę wartość przez 3; już wiesz, że burza jest 3 kilometry od Ciebie.

Jazda wzdłuż brzegu jeziora, morza czy rzeki podczas burzy to ogromne ryzyko. Wyładowanie w taflę wody rozchodzi się na bardzo dużą odległość i często jest gwałtowne, więc nie łudź się, że zdążysz zareagować. Jeśli trasa prowadzi wzdłuż nabrzeża, jak najszybciej oddal się od linii brzegowej w głąb lądu, szukając murowanego schronienia i unikając metalowych przedmiotów i wysokich punktów. Unikaj też okolic linii wysokiego napięcia, które mogłyby ulec uszkodzeniu, a to mogłoby doprowadzić do prowadzenia prądem.

Częstym mitem jest przekonanie, że gumowe opony roweru izolują rowerzystę od ziemi tak, jak w samochodzie. To nieprawda. Samochód chroni pasażerów dzięki zasadzie klatki Faradaya (metalowa karoseria odprowadza ładunek po zewnątrz), a nie oponom. Na rowerze nie masz żadnej osłony, a mokre opony i tak stają się najgroźniejszymi przewodnikami. Z tego powodu nie warto jeździć na rowerze podczas burzy.

Pamiętaj, że najlepszą metodą walki z burzą jest jej unikanie. Przed każdą wyprawą sprawdzaj radary pogodowe w aplikacjach mobilnych, które z dużą dokładnością pokazują kierunek przemieszczania się komórek burzowych i ostrzegają przed gwałtownymi zjawiskami. Nie zakładaj, że jazda rowerem podczas burzy jest bezpieczna, zwłaszcza na otwartym terenie. Unikaj miejsc, w których zwiększone jest ryzyko porażenia prądem.